Θετική εξέλιξη για τις κυνηγετικές οργανώσεις και τη συνέχιση της κυνηγετικής δραστηριότητας στην Ήπειρο καταγράφεται μετά την έγκριση και δημοσίευση των Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών 11Α και 11Β για περιοχές Natura 2000.
Η εξέλιξη αυτή χαρακτηρίζεται από την Ε’ ΚΟΗ ως αποτέλεσμα μιας μεγάλης και συντονισμένης προσπάθειας που ξεκίνησε το 2023, όταν οι αρχικές προβλέψεις των μελετητικών ομάδων είχαν προκαλέσει έντονη ανησυχία για το μέλλον της θήρας σε εκτεταμένες περιοχές της Ηπείρου και της ευρύτερης ζώνης ευθύνης της Ομοσπονδίας.
Οι περιοχές που καλύπτουν οι ΕΠΜ 11Α και 11Β
Η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη 11Α αφορά, μεταξύ άλλων, το Πάρκο Βόρειας Πίνδου, τη λίμνη Παμβώτιδα, το λεκανοπέδιο Ιωαννίνων, το Εθνικό Πάρκο Αχέροντα – Καλαμά και την περιοχή του Γράμμου.
Αντίστοιχα, η ΕΠΜ 11Β καλύπτει την ευρύτερη περιοχή του Αμβρακικού Κόλπου σε Άρτα, Πρέβεζα και Φιλιππιάδα, έως τα όρια της Αιτωλοακαρνανίας, καθώς και την περιοχή των Τζουμέρκων, από το όρος Λάκμος, γνωστό και ως Περιστέρι, μέχρι τα Ανατολικά Τζουμέρκα, στα όρια της Περιφερειακής Ενότητας Άρτας με τις περιοχές Αιτωλοακαρνανίας και Καρδίτσας.
Οι περιοχές αυτές έχουν ιδιαίτερη περιβαλλοντική αξία, καθώς περιλαμβάνουν σημαντικούς οικοτόπους, υγροτοπικά συστήματα, ορεινούς όγκους και περιοχές με πλούσια άγρια πανίδα. Για τον λόγο αυτό, η διαμόρφωση των κανόνων διαχείρισης στις περιοχές Natura 2000 αποτελεί κρίσιμη διαδικασία τόσο για την προστασία της φύσης όσο και για τις νόμιμες δραστηριότητες που ασκούνται σε αυτές, μεταξύ των οποίων και η θήρα.
Οι αρχικές προβλέψεις και η αντίδραση της Ε’ ΚΟΗ
Σύμφωνα με την Ε’ Κυνηγετική Ομοσπονδία Ηπείρου, οι αρχικές προβλέψεις των μελετητών έθεταν σε ευθεία αμφισβήτηση τη συνέχιση της θήρας σχεδόν στο σύνολο των περιοχών μελέτης. Η Ομοσπονδία αντέδρασε άμεσα, επιλέγοντας τη θεσμική οδό, την επιστημονική τεκμηρίωση και τη συνεχή παρουσία στη δημόσια συζήτηση.
Ήδη από το 2023, η Ε’ ΚΟΗ διοργάνωσε ευρεία σύσκεψη στα Ιωάννινα για τις προβλέψεις των ΕΠΜ, με τη συμμετοχή υπηρεσιακών παραγόντων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, βουλευτών των Ιωαννίνων, εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, επαγγελματικών και κοινωνικών φορέων, καθώς και πολιτών.
Ακολούθησαν συνεχείς θεσμικές επαφές και συναντήσεις με την πολιτική ηγεσία και τους αρμόδιους υπηρεσιακούς παράγοντες. Στην προσπάθεια αυτή υπήρξε, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, η αρωγή τοπικών βουλευτών, της Αυτοδιοίκησης, της Κυνηγετικής Συνομοσπονδίας Ελλάδος και των Κυνηγετικών Συλλόγων της περιοχής ευθύνης της Ε’ ΚΟΗ.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη συνεργασία με την Επιθεώρηση Εφαρμογής Δασικής Πολιτικής του ΥΠΕΝ σε Ήπειρο και Δυτική Μακεδονία, καθώς και με τις αρμόδιες Δασικές Υπηρεσίες.
Επιστημονική τεκμηρίωση και δημόσια διαβούλευση
Κομβικό σημείο της διαδικασίας αποτέλεσε η δημόσια διαβούλευση που ακολούθησε την παρουσίαση του τελικού σχεδίου των μελετητών. Η Ε’ ΚΟΗ, οι επιστημονικοί της συνεργάτες και η γραμματειακή υποστήριξη της Ομοσπονδίας επεξεργάστηκαν μεγάλο όγκο στοιχείων που συνόδευαν τις Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες, προκειμένου να καταθέσουν τεκμηριωμένες παρατηρήσεις και προτάσεις.
Η Ομοσπονδία υπογραμμίζει ότι σε όλη αυτή τη διαδικασία βασικός της στόχος ήταν η διατήρηση των κεκτημένων για την άσκηση της θήρας, με επιχειρήματα που στηρίζονται σε επιστημονικά δεδομένα και σε πραγματικά στοιχεία από το πεδίο.
Σύμφωνα με την Ε’ ΚΟΗ, η νόμιμη και ελεγχόμενη θήρα, όταν ασκείται με βάση τους κανόνες, την επιστημονική παρακολούθηση και τις ετήσιες ρυθμιστικές αποφάσεις, μπορεί να συνυπάρχει με την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και την αειφόρο διαχείριση των οικοσυστημάτων.
Καμία ουσιαστική αλλαγή στη θήρα στις περιοχές μελέτης
Μετά την έγκριση των ΕΠΜ, η Ε’ ΚΟΗ κάνει γνωστό ότι σχεδόν το σύνολο των θέσεων και προτάσεών της έγιναν αποδεκτές. Όπως επισημαίνει, δεν προβλέπεται καμία ουσιαστική αλλαγή στις περιοχές μελέτης σε ό,τι αφορά την άσκηση της θήρας.
Πρόκειται για μια εξέλιξη που η Ομοσπονδία αντιμετωπίζει ως δικαίωση της μεθοδικής προσπάθειας των κυνηγετικών οργανώσεων της Ηπείρου. Παράλληλα, όμως, σημειώνει ότι η διαδικασία δεν έχει ολοκληρωθεί, καθώς οι ΕΠΜ αποτελούν την επιστημονική βάση για τα επόμενα στάδια διαχείρισης των περιοχών Natura 2000.
Οι Ειδικές Περιβαλλοντικές Μελέτες υποδεικνύουν τις ζώνες και τις επιτρεπόμενες χρήσεις, λαμβάνοντας υπόψη τα προστατευόμενα είδη, τους οικοτόπους και τις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε περιοχής. Στη συνέχεια, θα ακολουθήσει η εκπόνηση των Σχεδίων Διαχείρισης, τα οποία θα καθορίσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τους κανόνες άσκησης των επιτρεπόμενων δραστηριοτήτων.
Τα επόμενα βήματα για τις περιοχές Natura 2000
Μετά την εκπόνηση των Σχεδίων Διαχείρισης θα υπάρξει νέα περίοδος δημόσιας διαβούλευσης. Σε αυτό το στάδιο, οι κυνηγετικές οργανώσεις θα έχουν εκ νέου τη δυνατότητα να καταθέσουν παρατηρήσεις, προτάσεις και τεκμηριωμένες θέσεις, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι τελικές ρυθμίσεις θα λαμβάνουν υπόψη τόσο την προστασία της φύσης όσο και τη νόμιμη άσκηση της θήρας.
Η διαδικασία θα οδηγήσει στη συνέχεια στην εκπόνηση των Προεδρικών Διαταγμάτων και στην έκδοση των Υπουργικών Αποφάσεων που θα συνοδεύουν τα Σχέδια Διαχείρισης. Για τον λόγο αυτό, η Ε’ ΚΟΗ δηλώνει ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και να συμμετέχει ενεργά σε κάθε στάδιο.
Η Ομοσπονδία αναμένει επίσης την έγκριση και των επόμενων Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών, επισημαίνοντας ότι η κυνηγετική πλευρά πρέπει να παραμένει σε εγρήγορση, με ενότητα, τεκμηρίωση και θεσμική παρουσία.
Ο ρόλος των κυνηγετικών οργανώσεων
Η υπόθεση των ΕΠΜ 11Α και 11Β ανέδειξε, σύμφωνα με την Ε’ ΚΟΗ, τον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι κυνηγετικές οργανώσεις όταν παρεμβαίνουν οργανωμένα, με επιστημονική υποστήριξη και με σαφείς προτάσεις.
Οι κυνηγετικοί φορείς της Ηπείρου υποστηρίζουν ότι η προστασία του περιβάλλοντος και η νόμιμη κυνηγετική δραστηριότητα δεν είναι έννοιες αντίθετες, αλλά μπορούν να συνυπάρχουν μέσα από κανόνες, έλεγχο, διαχείριση και συνεχή παρακολούθηση.
Στο πλαίσιο αυτό, η Ε’ ΚΟΗ επισημαίνει τη σημασία της Ομοσπονδιακής Θηροφυλακής, της συνεργασίας με τις Δασικές Υπηρεσίες και της συμμετοχής των κυνηγών σε δράσεις που σχετίζονται με την παρακολούθηση της άγριας πανίδας και την προστασία των οικοσυστημάτων.
Η έγκριση των ΕΠΜ 11Α και 11Β δεν κλείνει οριστικά τη διαδικασία, αλλά δημιουργεί ένα σαφές πλαίσιο για την επόμενη φάση. Τα Σχέδια Διαχείρισης που θα ακολουθήσουν θα εξειδικεύσουν τους κανόνες για τις περιοχές Natura 2000, λαμβάνοντας υπόψη τα προστατευόμενα είδη, τους οικοτόπους και τις επιτρεπόμενες δραστηριότητες.
Για τις κυνηγετικές οργανώσεις της Ηπείρου, το ζητούμενο παραμένει η διατήρηση της νόμιμης θήρας με ξεκάθαρους κανόνες, επιστημονική τεκμηρίωση και συνεχή έλεγχο. Η παρουσία της Ομοσπονδιακής Θηροφυλακής, η συνεργασία με τις Δασικές Υπηρεσίες και η συμμετοχή των κυνηγών σε δράσεις παρακολούθησης της άγριας πανίδας αποτελούν στοιχεία που, σύμφωνα με την Ε’ ΚΟΗ, ενισχύουν τον ρόλο των κυνηγετικών φορέων στη διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος.
Η υπόθεση των περιοχών Natura 2000 στην Ήπειρο δείχνει επίσης ότι ο θεσμικός διάλογος μπορεί να οδηγήσει σε ισορροπημένες λύσεις. Η Ε’ ΚΟΗ δηλώνει ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί την πορεία των επόμενων μελετών και των Σχεδίων Διαχείρισης, ώστε οι τελικές ρυθμίσεις να στηρίζονται σε πραγματικά δεδομένα και να μην δημιουργούν αδικαιολόγητους περιορισμούς στη θήρα.
Ικανοποίηση από την Ε’ ΚΟΗ
Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ε’ ΚΟΗ εκφράζει την ικανοποίησή του για το αποτέλεσμα, αλλά και τις ευχαριστίες του προς την πολιτική ηγεσία και τους υπηρεσιακούς παράγοντες του ΥΠΕΝ για τη συνεργασία και τον διάλογο.
Παράλληλα, τονίζει ότι η κυνηγετική οικογένεια, όταν είναι ενωμένη και κινείται μεθοδικά, με επιστημονικά επιχειρήματα και ξεκάθαρες θέσεις, μπορεί να πετυχαίνει ουσιαστικά αποτελέσματα.
Η υπόθεση αυτή, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο οι κυνηγετικές οργανώσεις μπορούν να υπερασπιστούν τη θήρα και να συμμετέχουν ενεργά στη διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος, μέσα από θεσμικό διάλογο και τεκμηριωμένη παρέμβαση.
