Οι μεγάλες πυρκαγιές που σαρώνουν τη Ζιρόντ, στη νοτιοδυτική Γαλλία, δεν καταστρέφουν μόνο δάση και οικισμούς. Ζαρκάδια, ελάφια και άλλα μεγάλα θηράματα εγκαταλείπουν βίαια τους βιότοπούς τους, ενώ για τον αγριόχοιρο και τα υπόλοιπα είδη αρχίζει μια δύσκολη περίοδος αναζήτησης τροφής, νερού και ασφαλούς κάλυψης.
Σύμφωνα με το σχετικό ρεπορτάζ του Πρώτου Θέματος, το οποίο βασίζεται σε πληροφορίες του Γαλλικού Πρακτορείου, έχουν καταγραφεί αποπροσανατολισμένα ζαρκάδια να προσπαθούν να ξεφύγουν από τα μέτωπα της φωτιάς. Οι γαλλικές αρχές επισημαίνουν ότι είναι ακόμη νωρίς για ασφαλή αποτίμηση των απωλειών στην άγρια πανίδα.
Η διαφυγή από τις φλόγες δεν σημαίνει σωτηρία
Τα μεγάλα θηράματα μπορούν συχνά να απομακρυνθούν ταχύτερα από τις φλόγες. Η διαφυγή τους, όμως, δεν ισοδυναμεί με σωτηρία. Ζαρκάδια και ελάφια κινδυνεύουν να βρεθούν σε δρόμους και κατοικημένες περιοχές, ενώ η απώλεια της βλάστησης τα αναγκάζει να μετακινηθούν σε γειτονικές εκτάσεις που ήδη φιλοξενούν άλλους πληθυσμούς.
Ανάλογη πίεση αναμένεται για τους αγριόχοιρους, οι οποίοι, όταν χάνουν τη δασική κάλυψη, το νερό και τις φυσικές πηγές τροφής, μπορούν να αυξήσουν τις μετακινήσεις τους προς καλλιέργειες και περιαστικές ζώνες. Προς το παρόν, πάντως, δεν υπάρχει επίσημη καταμέτρηση για τις απώλειες ή τις μετακινήσεις των θηραμάτων από τις πυρκαγιές του 2026.
Για τον λαγό, το αγριοκούνελο και τα εδαφόβια πτηνά δεν υπάρχουν ακόμη συγκεκριμένα στοιχεία. Η απώλεια της χαμηλής βλάστησης, των εντόμων και των φυσικών θέσεων κάλυψης μπορεί να δημιουργήσει σοβαρές πιέσεις, ακόμη και για όσα ζώα δεν επλήγησαν άμεσα από τις φλόγες.
Η ανάγκη για νερό, τροφή και κατάλληλη κάλυψη μετά από μια μεγάλη φωτιά έχει αναλυθεί στο iHunt στο άρθρο «Βοηθώντας τα θηράματα και την άγρια πανίδα μετά από πυρκαγιές».
Τι έδειξαν οι πυρκαγιές του 2022
Το προηγούμενο των μεγάλων πυρκαγιών του 2022 στη Ζιρόντ δίνει μια πιο καθαρή εικόνα για όσα μπορεί να ακολουθήσουν. Η Κυνηγετική Ομοσπονδία της Ζιρόντ ξεκίνησε αμέσως πρωτόκολλα παρακολούθησης της πανίδας, με νυχτερινές διαδρομές και θερμικές διόπτρες, αλλά και ημερήσιες καταγραφές πτηνών και άλλων ειδών.
Οι πρώτες καταμετρήσεις έδειξαν τότε ότι η επίπτωση στα μεγάλα θηράματα ήταν μικρότερη από ό,τι φοβούνταν αρχικά. Αυτό, όμως, δεν σήμαινε ότι οι φωτιές δεν επηρέασαν τη θήρα. Σύμφωνα με μεταγενέστερο επίσημο απολογισμό της Ομοσπονδίας, μετά την καταστροφή περίπου 30.000 εκταρίων επιστράφηκαν τα χρήματα των σχεδίων κάρπωσης και παρέμεινε ανοικτή μόνο η διαχείριση του αγριόχοιρου.
Το γεγονός ότι διατηρήθηκε η θήρα του αγριόχοιρου δεν σημαίνει ότι το είδος δεν επηρεάστηκε από τις πυρκαγιές. Αντανακλά κυρίως την ανάγκη συνέχισης της διαχείρισης ενός θηράματος με υψηλούς πληθυσμούς και σημαντικές ζημιές στις καλλιέργειες.
Δύο χρόνια αργότερα, η Ομοσπονδία ανέφερε ότι τα θηράματα είχαν επιστρέψει στις καμένες ζώνες. Ωστόσο, όπως καταγράφεται στο επίσημο περιοδικό της FDC33, ορισμένες τοπικές μεταβολές στις κατανομές των ζαρκαδιών εξακολουθούσαν να συνδέονται με τις πυρκαγιές, ενώ απαιτούνταν προσοχή κατά την ανασυγκρότηση του δάσους.
Καταμετρήσεις πριν από τις αποφάσεις για τη θήρα
Το κρίσιμο ζήτημα για την κυνηγετική περίοδο του 2026 είναι να προηγηθούν πραγματικές καταμετρήσεις πριν ληφθούν αποφάσεις. Η εμπειρία της Ζιρόντ δείχνει ότι απαιτούνται τοπικά δεδομένα, επανεξέταση των σχεδίων κάρπωσης και στοχευμένα μέτρα στις περιοχές όπου οι βιότοποι έχουν καταστραφεί — όχι γενικά συμπεράσματα που βασίζονται αποκλειστικά στις εικόνες της καταστροφής.
Στη Γαλλία έχει ήδη ανοίξει συζήτηση για προσωρινή αναστολή της θήρας στις πληγείσες περιοχές. Το ζητούμενο, όμως, είναι οι αποφάσεις να στηρίζονται στην κατάσταση κάθε πληθυσμού, καθώς ο αγριόχοιρος μπορεί να εξακολουθεί να χρειάζεται διαχείριση ακόμη και όταν άλλα θηράματα απαιτούν μεγαλύτερη προστασία.
Ανάλογη ήταν και η συζήτηση που ακολούθησε τις πυρκαγιές στη Χίο, όπου η επιστημονική τεκμηρίωση και η παρέμβαση των κυνηγετικών οργανώσεων συνέβαλαν, όπως παρουσίασε το iHunt, στη διασφάλιση της θήρας με βάση τα πραγματικά δεδομένα. Η περίπτωση της Γαλλίας αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τον ουσιαστικό ρόλο των οργανωμένων κυνηγετικών φορέων στην παρακολούθηση και διαχείριση της άγριας πανίδας.
Οι πυρκαγιές δεν επηρεάζουν τα θηράματα μόνο τη στιγμή που περνούν οι φλόγες. Καταστρέφουν την τροφή, το νερό, την κάλυψη και τις θέσεις αναπαραγωγής τους, αλλάζοντας για χρόνια τη χωροκατανομή των πληθυσμών και μαζί της ολόκληρη την κυνηγετική διαχείριση.
