Οι δρομοι της μπεκατσας και των σκουληκιων

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα του iHunt στα αποτελέσματα αναζήτησης

Αν ο λαγός είναι αυτός που πληρώνει πολλές φορές με την ζωή του, κάτω από τις ρόδες των αυτοκινήτων, την συνήθεια του να βγαίνει στους δρόμους την νύχτα, η μπεκάτσα έχοντας και αυτή παρόμοια “χούγια”, είναι μια από τις συχνότερες βραδυνές παρουσίες στους δρόμους της υπαίθρου, χωρίς όμως ευτυχώς να πέσει θύμα των τροχών, προς μεγάλη χαρά των μπεκατσοκυνηγών..

Οι παρέες των γουρονοκυνηγών που μετακινούνται πριν ξημερώσει για τα καρτέρια τους, ανάβουν φωτιές στους μπεκατσοκυνηγούς όταν τους πληροφορούν για τα πουλιά που σήκωσαν στους δρόμους, έστω και με υπερβολές στον πραγματικό αριθμό τους , και είναι πολλές φορές οι πληροφορίες αυτές που φτιάχνουν μια πετυχημένη έξοδο για τον μπεκατσοκυνηγό.

Τι γυρεύουν όμως οι μπεκάτσες στους δρόμους? Και μάλιστα μερικές φορές περισσότερες από μία .

Οι εξηγήσεις έχουν να κάνουν με την απλούστερη των αναγκών και συνηθειών της μπεκάτσας. Η έρευση τροφής είναι ένα απαραίτητο και απαιτητό νυχτοκάματο για το μοναχικό δασόβιο αυτό πουλί.

Πετώντας πάνω από ένα δάσος το βράδυ, ο δασικός χωματόδρομος φωτίζει σαν αεροδρόμιο ακόμη και στο λιγοστό φως μιας συννεφιασμένης νύχτας στα μάτια της μπεκάτσας, πολύ περισσότερο αν νεροκρατεί στις λακούβες και στα αυλάκια που αφήνουν τα αυτοκίνητα και καθοδηγεί τις μπεκάτσες, είτε έρχονται από μακρυνές πτήσεις μετανάστευσης είτε ψάχνουν σημεία τροφοληψίας, που να προσγειωθούν.

Παρόλο που αγαπά και ψάχνει τα πυκνά που της παρέχουν κάλυψη, παρόλο που μπορεί να ελίσσεται με καταπληκτική ταχύτητα ,πετώντας ανάμεσα στα πιο πυκνά κλαδιά του δάσους, η προσγείωση της γίνεται πάντα σε μια ακάλυπτη θέση , πριν σπεύσει μετά να κρυφτεί περπατώντας, κάτω από τον θόλο της βλάστησης.

Αν ψάξουμε προσεκτικά τα σημεία που νεροκρατεί ένας χωματόδρομος, τα ζωγραφισμένα στη λάσπη ολονύκτια ίχνη κάποιων άλλων νυκτόβιων πλασμάτων, θα μας επεξηγήσουν την αιτία που η μπεκάτσα έχει αφήσει το αποτύπωμα των ποδιών της, και πολλές φορές και του προικισμένου ράμφους της αν μπορούμε να το αναγνωρίσουμε, σε κάποια ρηχή λακουβίτσα με νερό, στην άκρη του πλημμυρισμένου δρόμου, σε κάποια καλλιέργεια με λαχανικά, σε ένα φρεσκοοργωμένο χωράφι…

Τα σκουλήκια

Η μπεκάτσα καταναλώνει τεράστιο αριθμό κάθε βράδυ και τα σημεία που κρατούν πολλά σκουλήκια είναι τα αγαπημένα της.

Τα σκουλήκια, αν τα ευνοεί ο καιρός, όλο το βράδυ γυροφέρνουν στην επιφάνεια όπως μας δείχνουν τα σημάδια τους, στους δρόμους και στα ακάλυπτα από βλάστηση εδάφη. Ένα περίεργο δίχτυ με διασταυρούμενες γραμμές ,σε διάφορα πάχη και μήκη δείχνουν την πορεία τους όλη νύχτα καθώς εκμεταλλεύονται την υγρασία της ατμόσφαιρας και του εδάφους για να ψάξουν την δική τους τροφή.

Για τις αδηφάγες και πεινασμένες συνήθως μπεκάτσες ,αυτό αποτελεί λαχείο και ένα εύκολο λουκούλλειο γεύμα που είναι η βάση της διατροφής της.

Αν λοιπόν συναντήσουμε το βράδυ ή και την ημέρα κάποια μπεκάτσα στον δρόμο, δεν έχει βγεί για σεργιάνι ξεμουδιάσματος αλλά για να ευχαριστηθεί ένα εύκολο και γρήγορο γεύμα με τον αγαπημένο της μεζέ.

Σε όλη την διάρκεια της νύχτας , θα μετακινηθεί σε πολλά καλά σημεία τροφοληψίας και όχι μόνο στους χωματόδρους, που τα γνωρίζει καλά αν είναι μια εγκατεστημένη από καιρό ή θα πέσει πάνω τους (τυχαία?) όταν είναι καινούργια στην περιοχή.

Αντί να ψάχνουν στα βαθιά βυθίζοντας συνεχώς το ράμφος τους στο αφράτο χώμα για σκουλήκια, μπορούν να τα μαζέψουν εύκολα από την επιφάνεια καθώς αυτά μετακινούνται και το κυριότερο δεν προλαβαίνουν να κρυφτούν στις βαθιές τρύπες τους.

Αυτό θα καθορίσει την μετέπειτα απόφαση της να παραμείνει στην γύρω περιοχή ξεχειμωνιάζοντας , μια και το φαί είναι εύκολο και πολύ, ή θα φύγει βιαστικά το σούρουπο, ψάχνοντας για καλύτερα βοσκοτόπια, αφήνοντας απεγνωσμένους μπεκατσοκυνηγούς να την ψάχνουν μάταια την επόμενη μέρα. Και να αναρωτιούνται που στο διάβολο χάθηκαν τόσα πουλιά ,αφού χτές τα σήκωσαν οι «γουρουνάδες»

Όταν όμως επικρατούν ισχυροί παγετοί και ξεροπαγιές που κοκαλώνουν την επιφάνεια του εδάφους και ξηραίνουν τον αέρα, όλα αλλάζουν.

Είναι τότε που ζορίζονται πραγματικά τόσο τα σκουλήκια όσο και οι μπεκάτσες και απομακρύνονται πανικόβλητες σχεδόν, ψάχνοντας άλλες περιοχές με καλύτερες συνθήκες υγρασίας και θερμοκρασίας .

Πάντα όμως θα υπάρχουν μερικές «πεισματάρες» που γνωρίζοντας καλά τα κατατόπια της περιοχής τους, παραμένουν παρά το εξοντωτικό κρύο και τον πάγο, βοσκώντας την ημέρα στα απάνεμα προσήλια και ψάχνοντας για νύμφες και κάμπιες, εντόμων, για μικρά σκαθάρια , ακόμη και για σπόρους, σε «ζεστά» σημεία, όπως οι πηγές , τα βαρυκά λιβάδια που δε παγώνουν, στις στάνες και στις κοπριές των κοπαδιών , στην άκρη του ασφαλτοστρωμένου δρόμου και σε κάθε πιθανό και απίθανο σημείο που μπορεί να διανοηθεί κανείς ότι υπάρχει μπεκάτσα.

Ακόμη και μέσα στις αυλές των σπιτιών σε χωριά και πόλεις, θα εμφανιστεί μέρα μεσημέρι, ψάχνοντας για υποκατάστατα των αγαπημένων της σκουληκιών, που έχουν χωθεί στα βαθύτερα σημεία των λαγουμιών τους, περιμένοντας και αυτά υπομονετικά να «μαλακώσει» ο καιρός και το σκληρό παγωμένο χώμα που τα εμποδίζει να βγουν στην επιφάνεια.

Το μαλακό και υγρό χιόνι δεν τις φοβίζει, όπως και τα σκουλήκια. Κάτω από το παχύ στρώμα των φύλλων στα δάση της βελανιδιάς, του γαύρου, του πουρναριού, πάντα θα υπάρχει χώρος και ζωή για τα σκουλήκια ακόμη αν σκεπάζονται πρόσκαιρα με χιόνι. Θα τα ανακαλύψει όμως η μπεκάτσα όσο και αν αυτά αποφεύγουν να βγούν στην επιφάνεια, βυθίζοντας τα ράμφος της στο χιόνι και στα φύλλα.

Τα σκουλήκια λοιπόν και ο αριθμός τους καθορίζουν την παρουσία ή μη των μπεκατσών και τις συναντήσεις με τους μπεκατσοκυνηγούς, ιδίως αυτών που κυνηγούν τις εγκατεστημένες μέχρι την άνοιξη μπεκάτσες στην περιοχή τους και θα τους χαρίσουν αμέτρητες συγκινήσεις.

Ένα αναπάντητο ερώτημα όμως παραμένει. Η βροχή φέρνει μπεκάτσες ή οι μπεκάτσες την βροχή?

Συνήθως αυτά τα δύο πάνε μαζί, όπως και τα σκουλήκια. Σε μια νυχτερινή βροχή δε, από αυτές τις σιγανές ολονύκτιες με τον ζεστό νοτιά, όλα τα σκουλήκια βγαίνουν στην επιφάνεια και σεργιανούν αργά και βασανιστικά στους δαιδαλώδεις διαδρόμους τους, ψάχνοντας για σάπια και ξερή βλάστηση, προς μεγάλη τέρψη των μπεκατσών και ακόμη μεγαλύτερη των μπεκατσοκυνηγών.

Και τα μεν σκουλήκια θέλουν την βροχή και την υγρασία που τα βοηθά στο ολονύχτιο φαγοπότι τους, «το πουλί της βροχής» όμως, όπως δικαιολογημένα έχουν ονομάσει πολλοί την μπεκάτσα, για τα σκουλήκια μόνο ενδιαφέρεται και ξεχύνεται στα λιβάδια και στους δρόμους μόλις αντιληφθεί βροχή.

Είναι μια ευκαιρία που δεν αφήνει να πάει χαμένη και πολλές φορές ,όταν είναι σε φάση μετακίνησης για την χειμερινή περιοχή της και πρέπει να πάρει δυνάμεις για το νυχτερινό της άλμα , συνεχίζει και στην διάρκεια της ημέρας το φαγοπότι, μια και τα σκουλήκια θα παρασυρθούν όλα από τον υγρασία και τον χτύπο τη βροχής και θα ανέβουν στην επιφάνεια.

Αν λοιπόν θέλουμε να ανακαλύψουμε τις καλές περιοχές που «κρατούν» μπεκάτσες, πρέπει να αρχίσουμε να ψάχνουμε σ’ αυτές που «κρατούν» σκουλήκια.

Μια έρευνα στα ύποπτα σημεία μετά από βροχή θα μας φανερώσει την αιτία που οι μπεκάτσες συχνάζουν ή όχι σε κάποια «κοτέτσια». Ο αριθμός των σκουληκιών ,όταν αυτά φανερώσουν την παρουσία τους, θα μας αφήσει έκπληκτους και θα εξηγήσει την αιτία που καταφέρνουν οι μπεκάτσες να αναλαμβάνουν δυνάμεις τόσο γρήγορα, ακόμη και στην διάρκεια μιας νύχτας.

Ο δρόμος, όπως φαίνεται στην φωτογραφία, σε ένα σημείο με υγρασία που διατηρήθηκε όλο το καλοκαίρι, είναι κυριολεκτικά κόσκινο από τις σκουληκότρυπες μετά από μια γερή βροχή στις αρχές του Οκτωβρίου. Οι μπεκάτσες δεν έχουν έρθει ακόμη, τα σκουλήκια μπορεί να αισθάνονται ασφαλή στο ολονύχτιο γλέντι τους, όμως οι πονηρές μπεκάτσες θα είναι εκεί όταν έρθει το πλήρωμα του χρόνου.

Πως αντιλαμβάνονται άραγε τόσο αποτελεσματικά τα καλύτερα σημεία με σκουλήκια?

Πως καταφέρνουν μέσα στο σκοτάδι να εντοπίσουν τις περιοχές αυτές ,όπως αποδεικνύουν, τα δικά τους ίχνη που πιστοποιούν την παρουσίας τους?

Είναι μερικά μόνο από τα μυστήρια που συνοδεύουν δικαιολογημένα το φάντασμα του δάσους.

Με τον καιρό και την συνεχή παρατήρηση και έρευνα θα δοθούν και οι επιστημονικές εξηγήσεις , τίποτε πιά δεν πρέπει να μείνει κρυφό στην εποχή μας.

Παρόλα αυτά οι μπεκατσοκυνηγοί θα συνεχίσουν να την ψάχνουν απεγνωσμένα τις χειμωνιάτικες μέρες ,αναζητώντας τα ίχνη της παρουσίας της στους λασπόδρομους του δάσους.

του Θωμά Μπατσέλα για το ihunt.gr